De Medici: het begin van een dynastie

De Medici waren afkomstig uit de Mugello, de grensstreek tussen Toscane en Emilia. Rond 1300 kwamen zij naar Firenze. Door sommige aristocratische families in Firenze zullen ze altijd al "nouveaux riches" beschouwd worden.

Het stemma van de Medici, dat je o.a. kunt zien op het palazzo Medici-Riccardi in de Via Larga (nu via Cavour) bestaat uit zes (of zeven) bollen. Er zijn meerdere verklaringen: een van de voorvaderen, een zekere Averardo, zou in de Mugello een gigant vermoord hebben die een aantal bloedvlekken op zijn schild achterliet. Of misschien staan de ballen voor pillen (Medici, dokters, pillendraaiers). Of misschien verwijzen de ballen naar een Byzantijnse munt (de bizanti).

Giovanni di Bicci (1360-1429)

De eerste Medici die als bankier optrad was Giovanni di Bicci. De twee grote takken van de Medici vertrekken van deze "stamvader". Zijn ene zoon was Cosimo il Vecchio, de Oude, grootvader van Lorenzo Il Magnifico. Deze tak stierf uit op het einde van de 16e eeuw. De tweede tak, die van Lorenzo il Vecchio, stierf uit in de 18e euw.

Giovanni was vooral bankier; zijn invloed op de politiek was onrechtreeks. Hij was gastheer van de antipaus Johannes XXIII en bij zijn dood bestelde hij bij Donatello en Michelozzo een grafmonument voor hem. Dit grafmonument bevindt zich nog steeds in het Battistero van de dom. In 1402, 1408 en 1411 werd hij priore van de Arte del Cambio. Toen in 1417 de pest uitbrak, sprong hij zijn medeburgers bij met geldelijke middelen.

Firenze en het Quattrocento (onze vijftiende eeuw): het verhaal van het ontstaan van de Renaissance is voldoende bekend. Ghiberti won de wedstrijd voor de poort van het Battistero. in dezelfde jaren werd de gotische kerk Or San Michele opgericht, gefinancieerd door de Arte della Lana (het gilde van de zijdebewerkers). Op de vier zijden van de kerk kwamen beelden, die door verschillende gilden werden bekostigd en aan de grootste kunstenaars van die tijd werden gegeven.

De Ospedale degli Innocenti, het Vondelingentehuis, door Brunelleschi beëindigd in 1425, werd door hem gefinancieerd. Ook wanneer de oude basiliek van San Lorenzo moest herbouwd worden, gaat de voorkeur uit naar Ser Filippo (Brunelleschi). Maar Giovanni steunde ook de werken van Michelozzo aan de Santissima Annunziata. Michelozzo zou ook een trouwe volgeling worden avn Cosimo, want hij volgde hem in ballingschap.

Giovanni stierf in 1428. Hij heeft een soliede basis gelegd, waarop zij opvolgers, Cosimo en vooral Lorenzo zouden verderbouwen.

Links zie je Giovanni di Bicci in een 16-eeuws schilderij, van Bronzino.

Cosimo il Vecchio

Cosimo il Vecchio, zo genoemd om hem te onderscheiden van Cosimo I, groothertog, leefde 40 jaar in de schaduw van zijn vader. Op 25-jarige leeftijd huwde hij met een meisje uit de Bardi-familie. Het sluiten van een goed huwelijk kon bepalend voor de verdere carrière. De Bardi behoorden tot de Florentijnse aristocratie, ook zij waren bankiers. Ze hadden echter één misstap begaan: ze hadden geld geleend aan koning Edward III van Engeland. Dit geld zagen ze nooit terug. Ook andere Florentijnse families waren bij dit financieel schandaal betrokken.

Wanneer Cosimo met Contessina de' Bardi huwde, had zij slechts een kleine bruidschat, maar dat was voor Cosimo secundair: aan geld ontbrak het hem niet. Belangrijker was dat hij met dit huwelijk zijn intrede deed in de aristocratische Florentijnse families. Cosimo kocht het palazzo Bardi, waar het koppel woonde tot de dood van Giovanni. In 1416 werd Piero geboren. Contessina was de ideale vrouw voor Cosimo.

Cosimo wilde echter zijn eigen palazzo. Hij liet Brulleschi een project uitwerken, dat te groots is en een belediging zou zijn voor de Florentijnse aristocraten. Uiteindelijk koos Cosmio voor Michelozzo Michelozzi. Maar ook dit palazo was een doorn in het oog van de Florentijnse adellijke families die de dictatuur seunen van Rinaldo degli Albizzi. Voorlopig kan de gezaghebbende Niccolò da Uzzano, van wie een schitterende buste werd gemaakt door Donatello, de maatregelen tegen de Medici nog tegenhouden, maar Cosimo werd uiteindelijk gevangezet en later verbannen. Hij trok naar Padova en vervolgens naar Venezia. Hij werd in deze steden met alle égards ontvangen.

De verbanning was het midel bij uitstek om politiek tegenstanders te treffen. We denken hierbij aan Dante: maar ook Lorenzo il Magnifico zal het wapen van de verbanning hanteren na de mislukte samenzwering van de Pazzi.

Maar de tijd was rijp voor verandering: in 1433 werd Cosimo uit ballingschap teruggeroepen en als pater patriae ontvangen. Hij voerde een voorzichtige politiek: hij was alllesbehalve een dictator. Hij heerste discreet. Hij maakte zich zowel bij het gewone volk als bij de bourgeoisie populair.

Een eerste succes op het gebied van de internationale politiek: Cosimo slaagt erin om het concilie aan te trekken dat in door paus Eugenius IV was samengeroepen om de eenheid tussen de katholieken en orthodoxen, de Romeinse en de Griekse kerk, te herstellen (1439-1443). Het concilie zou een maat voor niets zijn - Byzantium valt overigens in 1453 -, maar voor Firenze betekende het dat de stad en Cosmio op de internatioale kaart werden gezet.

Een echo van het concilie vinden we in het fresco dat Benozzo Gozzoli, leerling van Fra Angelico, tussen 1459 en 1462, ontwierp voor de kapel in het Palazzo Medici-Riccardi. Je vindt er de verteller Benozzo Gozzoli aan het woord. In en schitterend Toscaans landschap vind je de Tocht van de Drie Koningen, die in feite refereert aan het verblijf van hoogwaardigheidsbekleders uit het Oosten en het Westen in Firenze gedurende het concilie.

Verschillende personages zijn herkenbaar.

Boven links herkennen we Cosimo il Vecchio
Dit is zijn zoon Piero il Gottoso
In het gevolg herkennen we de jonge Lorenzo
Misschien is Caspar, de jongste van de Drie Koningen, een geïdealiseerd portret van Lorenzo, maar dit staat niet vast. Maar op de achtergrond zien we een laurierboom. Laurier = alloro =Lorenzo?

Maar ook andere historische figuren komen voor.

Sigismondo Malatesta, heerser over Rimini en bouwer van de tempio Malatestiano (Alberti)
Als Balthasar: Johannes VII, bijgenaamd de Paleoloog, keizer van Oost-Romeinse Rijk. Hij had er alle voordeel bij dat beide kerken zich herenigden. Misschien zou het Westen dan wel besluiten tot een kruistocht tegen de Ottomanen die Byzantium bedreigden. Het mocht niet baten....
Als de oude Melchior: waarschijnlijk de patriarch van de orthodoxe kerk, die gedurende het concilie overleed in Firenze
Maria Galeazzi Sforza, toen nog hertog van Pavia, maar weldra hertog van Milaan, op brutale wijze vermoord op de trappen van de kathedraal van Milaan in 1476.

Waarom "De drie Koningen"?

De cultus van de Drie Koningen of Drie wijzen speelde in Firenze een belangrijke rol. Een oude kapel

Marsilio Ficino, de huisfilosoof van de Medici, die Plato in het Latijn vertaalde, schreef over de Magi, stellarum observatores.

 

 Keer terug naar de homepage Italiaanse kunst

Ga naar de homepage Umbria/Toscana

 Ga naar verhuur vakantiewoningen in UmbriŽ

 Ga naar verhuur vakantiewoningen in Toscane

Uw portaalsite over Italië: www.casa-in-italia.com (informatie en verhuur)